Biyolojisi

Uyuz böceği insanın derisi içine girerek tüneller halinde (2 mm-3 cm uzunlukta) yerleşip üreyen, devamlı deride tünel açan, kabarcıklar, delikler ve yaralar meydana getiren bir parazittir. Kıl diplerinde iltihaplı dermatit de yaparlar. Böcek yassı, oval, kitinle örtülü ve kirli sarı renklidir. Kısa, kalın ve kıllı bacakları vardır. 0.4 mm boyunda ve 0.3 mm enindedir. Deri altına yumurtlayarak ürer. Yumurtlamadan iki hafta sonra hastalığın başlaması vücutta genellikle parmak araları, bilek ve dirseklerin iç kısmı, koltuk altı, karın ile bacakları sarması ile olur. Deride kazdığı tünellerin üzerinde içi su ve parazit dolu kabarcıklar oluşur. Özellikle geceleri artan şiddetli alerjik kaşıntılar olur. Buna uyuz hastalığı denir. Uyuz insanlardan el sıkma ile, kullandığı eşyalar ve bir arada yaşama ile bulaşır. Özellikle okul, yurt, kışla gibi toplu yaşam yerleri en kolay bulaşma ortamıdır. Bilgisiz ve fakir ortamda daha çok görülür. Uyuz böceği kedi, köpek gibi memeli hayvanlarda da hastalık yapar. Hububatla dageçen cinsi vardır. Deride geceleri daha artan kaşıntı, kabarcıklar varsa doktora gidilmelidir.

Kontrol Yöntemleri

- İyi bir vücut temizliği ardından verilen böcek öldüren ilaçlar tarife göre tekrarlanarak vücuda sürülür.
- Vücut ilaçlı bırakılır. Üzerindeki çamaşırlar değiştirilir. Bu işlemi evdeki hasta olan da olmayan da yapmalıdır.
- Çıkan giysiler ve kullanılan eşyalar kaynatılır, yıkanır ve sıcak ütü yapılır.
- Ev içi ve yıkanamayan eşyaların profesyonel servis tarafından özel formülasyonla ilaçlanması gerekir.
- Okul ve yurt gibi toplu yaşam alanlarında ise hastalar tecrit edilir ve okul içinde komple ilaçlama yapılmalıdır.